صدور ۱.۵ میلیارد متر مکعب گواهی صرفهجویی گاز
به گفته محمد نظیفی، مدیرعامل بورس انرژی ایران، تاکنون یک و نیم میلیارد متر مکعب گواهی صرفهجویی گاز از سوی شرکت ملی گاز ایران صادر شده است.
به گزارش رویداد نفت، وی در گفتوگو با شبکه خبر تأکید کرد که عدم قطعی گاز مرهون زحمات بخش دیسپاچینگ شرکت ملی گاز و همچنین صرفهجویی و اصلاح رفتار مصرفکنندگان انرژی است.
نظیفی به اهمیت موضوع مالیسازی انرژی و ارزشگذاری اقتصادی آن اشاره کرد و گفت: در همه کشورها تجارت انرژی قوانین خاص خود را دارد و به طور مستقل مدیریت میشود. دو دیدگاه اصلی در این زمینه وجود دارد:
یک دیدگاه، انرژی را حامل توسعه و رفاه اجتماعی میداند و نگاه اصلی آن بر بازتوزیع منابع برای ایجاد حداکثر رفاه برای مردم است.
دیدگاه دوم، انرژی را به عنوان یک کالای اقتصادی میبیند که بنگاههای فعال در زنجیره تولید، توزیع و مصرف آن باید بتوانند سودآور باشند.
به گفته وی، باید بین این دو دیدگاه مصالحه و تعادل ایجاد شود تا ذینفعان هر دو بخش منتفع شوند.
مدیرعامل بورس انرژی توضیح داد که در سازوکار سنتی کشور، طی چند دهه قیمتگذاری دستوری بر انرژی حاکم بوده و دیدگاه بازتوزیع منابع غالب بوده است. نتیجه این رویکرد این بوده که بسیاری از صنایع فعال در زنجیره انرژی، سوددهی لازم را ندارند و انگیزه کافی برای تولید بیشتر انرژی ایجاد نمیشود.
وی افزود: ما در حال حاضر در تولید و توزیع گاز در رتبه سوم یا چهارم جهان هستیم، اما رفتار مصرفی به گونهای است که تولید تکافوی مصرف را نمیکند.
یکی از دلایل اصلی این وضعیت، قیمتگذاری دستوری است. از جایی به بعد باید به صورت تدریجی این رفتار اصلاح شود تا مصرفکنندگان با نرمهای جهانی و اقتصادی هماهنگ شوند.
نظیفی گواهی صرفهجویی (یا گواهی سفید) را یکی از ابزارهای مهم تأمین مالی بخش انرژی دانست که به عدم مصرف یا کاهش مصرف پاداش میدهد و مصرفکننده را به سمت صرفهجویی هدایت میکند.
وی خاطرنشان کرد: گرچه ایران سومین تولیدکننده گاز دنیا است، اما مصرف ما با تولید ناخالص داخلی و منابعمان تناسب ندارد؛ دلیل اصلی آن تخصیص غیربهینه است و سیگنال قیمتگذاری درست میتواند به تخصیص بهینه کمک کند. گواهی صرفهجویی نیز در این مسیر مؤثر خواهد بود.
به گفته مدیرعامل بورس انرژی، در لوایح بودجه و برنامه هفتم توسعه پیشبینی شده که گواهی صرفهجویی انرژی منتشر شود. تاکنون حدود یک و نیم میلیارد متر مکعب گواهی صرفهجویی صادر شده و حدود ۱۲ هزار میلیارد تومان تأمین مالی برای پروژههای صرفهجویی انجام گرفته است.
در پایان، نظیفی تأکید کرد: انسانها عموماً صرفهجو هستند، اما این صرفهجویی بستگی به تعریف و شرایط اقتصادی دارد. بسیاری از واحدهای اقتصادی برنامههای خود را طوری تنظیم میکنند که گاز ارزان بیشتری مصرف کنند، اما اگر گاز ارزش واقعی خود را داشته باشد و صرفهجویی انگیزه اقتصادی ایجاد کند، رفتارها به سمت صرفهجویی تغییر خواهد کرد.
